Chênh lệch lợi suất Việt Nam và Mỹ có giải thích tỷ giá USD/VND không?

Khi Fed tăng lãi suất và lợi suất trái phiếu Mỹ lên gần 5%, câu hỏi quen thuộc là đồng Việt Nam có chịu áp lực không. Một cách trả lời phổ biến là nhìn vào chênh lệch lợi suất giữa hai nước. Dữ liệu 20 năm cho thấy mối liên hệ này yếu hơn người ta thường nghĩ.

Lợi suất Việt Nam đang thấp hơn Mỹ bao nhiêu?

Tháng 9/2026, lợi suất 10 năm của Việt Nam (4,46%, ADB AsianBondsOnline, dữ liệu: Bloomberg) thấp hơn lợi suất 10 năm của Mỹ (4,99%, FRED GS10) 53 điểm cơ bản, cả hai tính theo bình quân tháng.

Lợi suất 10 năm Việt Nam trừ lợi suất 10 năm Mỹ, bình quân tháng 9/2026. Từ 4/2023, Việt Nam thấp hơn Mỹ liên tục 42 tháng

Theo số liệu ngày, khoảng cách còn lớn hơn: ngày 7/10/2026, Việt Nam là 4,465% (ADB) còn Mỹ là 5,28% (Bộ Tài chính Mỹ), chênh lệch khoảng −82 điểm cơ bản. Hai nguồn này có thời điểm đóng cửa khác nhau nên chỉ dùng để tham khảo.

Lợi suất Việt Nam thấp hơn Mỹ từ khi nào?

Lần đầu tiên trong mẫu bắt đầu từ năm 2006 là tháng 4/2023.

Giai đoạn	Việt Nam − Mỹ	Ghi chú
7/2006–3/2023	luôn dương	cao nhất +1.246 điểm cơ bản (7/2008)
4/2023–9/2026	luôn âm, 42 tháng	sâu nhất −194 điểm cơ bản (11/2023)
2/2026	−2 điểm cơ bản	gần bằng nhau nhất
9/2026	−53 điểm cơ bản	lợi suất Mỹ tăng nhanh hơn

Năm 2023, lợi suất Việt Nam giảm mạnh sau bốn lần Ngân hàng Nhà nước giảm lãi suất điều hành, trong khi Fed vẫn tăng lãi suất. Từ cuối năm 2024, lợi suất Việt Nam tăng lại và gần đuổi kịp Mỹ vào tháng 2/2026. Sau đó lợi suất Mỹ tăng nhanh hơn, và khoảng cách mở rộng trở lại.

Chênh lệch lợi suất có giải thích được tỷ giá không?

Chỉ một phần, và chủ yếu qua xu hướng dài hạn. Dưới đây là kết quả trên mẫu có cả lợi suất lẫn tỷ giá BIS (239 tháng, 7/2006–6/2026).

Phép đo	Kết quả
Tương quan mức, toàn mẫu	−0,67
Tương quan mức, từ 2016	−0,84
Tương quan thay đổi 12 tháng	+0,28
Tỷ giá bình quân khi chênh lệch âm (38 tháng)	24.461 đồng/USD
Tỷ giá bình quân khi chênh lệch dương hoặc bằng 0 (201 tháng)	20.700 đồng/USD

Tương quan mức âm và mạnh có vẻ như nói rằng “khi lợi suất Việt Nam thấp hơn Mỹ thì đồng Việt Nam yếu”. Nhưng cả hai chuỗi đều có xu hướng dài hạn: lợi suất Việt Nam giảm từ trên 10% về dưới 5%, còn tỷ giá tăng dần từ khoảng 16.000 lên 25.000 đồng. Hai chuỗi cùng có xu hướng sẽ cho tương quan cao dù không có quan hệ nhân quả trực tiếp. Mọi tháng chênh lệch âm đều rơi vào 2023–2026, khi tỷ giá đã cao sẵn.

Khi loại bỏ xu hướng bằng cách so thay đổi 12 tháng, tương quan chỉ còn +0,28, và dấu dương nghĩa là chênh lệch tăng thường đi cùng đồng Việt Nam yếu đi, ngược với cách giải thích thông thường. Có thể hiểu là lợi suất Việt Nam tăng khi có áp lực lên đồng tiền, như một phần bù rủi ro, nhưng dữ liệu này không đủ để khẳng định điều đó.

Đường đi năm 2026

Minh họa

Đường đi năm 2026

Việt Nam − Mỹ

• 12/2025−16 điểm cơ bản
• 2/2026−2 điểm cơ bản
• 4/2026−9 điểm cơ bản
• 5/2026−23 điểm cơ bản
• 7/2026−20 điểm cơ bản
• 9/2026−53 điểm cơ bản

-530

Tháng	Việt Nam − Mỹ	USD/VND (BIS, bình quân tháng)
12/2025	−16 điểm cơ bản	25.144,67
1/2026	−12 điểm cơ bản	25.118,23
2/2026	−2 điểm cơ bản	25.055,84
3/2026	−6 điểm cơ bản	25.074,15
4/2026	−9 điểm cơ bản	25.106,08
5/2026	−23 điểm cơ bản	25.126,64
6/2026	−11 điểm cơ bản	25.168,38
7/2026	−20 điểm cơ bản	chưa có
8/2026	−25 điểm cơ bản	chưa có
9/2026	−53 điểm cơ bản	chưa có

Trong nửa đầu năm 2026, chênh lệch dao động trong khoảng −2 đến −23 điểm cơ bản và tỷ giá bình quân tháng chỉ thay đổi khoảng 0,1%. Chuỗi BIS kết thúc ở 6/2026. Tỷ giá trung tâm của Ngân hàng Nhà nước là 25.206 đồng ngày 30/6/2026 (TTXVN) và 25.630 đồng ngày 29/9/2026 (Ngân hàng Nhà nước), tăng 1,7%. Theo CafeF, tỷ giá liên ngân hàng giữa tháng 9 quanh 26.000 đồng, thấp hơn khoảng 26.300 đồng cuối năm 2025.

Khi nào chênh lệch lợi suất trở nên quan trọng hơn?

Tỷ giá USD/VND được điều hành quanh tỷ giá trung tâm với biên độ, và dòng ngoại tệ của Việt Nam chủ yếu đến từ thương mại và đầu tư trực tiếp. Vì vậy, chênh lệch lợi suất thường đứng sau các yếu tố dưới đây. Số liệu 9 tháng năm 2026 lấy từ Cục Thống kê.

Yếu tố	9 tháng năm 2026
Cán cân thương mại hàng hóa	nhập siêu 19,42 tỷ USD (cùng kỳ 2025 xuất siêu 16,87 tỷ USD)
Riêng tháng 9/2026	xuất siêu 1,27 tỷ USD, lần đầu sau chín tháng nhập siêu
Nhập siêu nhóm điện tử, máy tính và linh kiện	65,28 tỷ USD
Vốn FDI thực hiện	21,07 tỷ USD, +12,1%

Chênh lệch lợi suất có thể trở nên quan trọng hơn khi dòng vốn đầu tư gián tiếp lớn hơn, chẳng hạn khi nhà đầu tư nước ngoài nắm nhiều trái phiếu chính phủ Việt Nam hơn, khi thâm hụt thương mại kéo dài làm nguồn cung ngoại tệ thu hẹp, hoặc khi thị trường toàn cầu chuyển sang trạng thái né rủi ro.

Muốn so sánh một khoản tiền theo chuẩn trong nước và chuẩn Mỹ, hãy dùng công cụ tính.

So sánh chuẩn trong nước và Mỹ →

Nên đọc những con số này với những giới hạn nào?